Mới đây, Bệnh viện Sản Nhi Bắc Ninh Số 1 đã phẫu thuật cấp cứu thành công thai nhi bị dây rốn quấn cổ 05 vòng - trường hợp cực kỳ hiếm gặp trong sản khoa, được phát hiện và xử trí kịp thời ngay khi sản phụ nhập viện với dấu hiệu chuyển dạ ở tuần 37 thai kỳ. 

Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Thủy - Trưởng Khoa Sản I thăm hỏi sức khỏe mẹ con sản phụ Đào Thị Ngần

Sản phụ Đào Thị Ngần (27 tuổi, trú tại xã Hoàng Vân, tỉnh Bắc Ninh) mang thai lần đầu. Khi thai nhi được 37 tuần thì sản phụ Ngần có dấu hiệu đau bụng chuyển dạ và được người nhà đưa vào nhập viện Sản Nhi Bắc Ninh Số 1. 

Ngay khi tiếp nhận sản phụ tại Khoa Đẻ, Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Thủy - Trưởng Khoa Sản I, Trưởng ca trực đã trực tiếp thăm khám lâm sàng, siêu âm Doppler và phát hiện thai nhi bị dây rốn quấn cổ 04 vòng. Trước tình huống tiềm ẩn nhiều rủi ro khi sản phụ đã xuất hiện cơn co tử cung, yếu tố làm gia tăng nguy cơ chèn ép dây rốn, cản trở lưu thông máu gây suy thai, các bác sĩ lập tức hội chẩn và quyết định chuyển sản phụ lên Phòng Phẫu thuật lấy thai ngay lập tức nhằm bảo đảm an toàn tối đa cho Mẹ và bé. 

Bác sĩ CKII Nguyễn Thị Thanh Thủy cho biết: “Trong quá trình phẫu thuật, kíp mổ nhận thấy dây rốn quấn cổ thai nhi 05 vòng. Đây là một trường hợp rất hiếm gặp, mức độ rủi ro cho thai nhi cao hơn so với đánh giá ban đầu. Nhờ can thiệp kịp thời và phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa, ca mổ đã diễn ra thuận lợi. Bé trai nặng 02kg chào đời an toàn nhưng do nhẹ cân nên bé được chuyển về Khoa Sơ sinh để các y bác sĩ chăm sóc, theo dõi toàn trạng. Sức khỏe sản phụ Đào Thị Ngần cũng ổn định sau phẫu thuật”. 

Hình ảnh thai nhi bị dây rốn quấn cổ 05 vòng hiếm gặp

Rất may là dù bị dây rốn quấn cổ 05 vòng nhưng nhờ đánh giá đúng nguy cơ khi chuyển dạ và quyết định can thiệp sớm nên thai nhi không bị suy thai cấp và không nguy hiểm tới tính mạng.  

Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Thủy - Trưởng Khoa Sản I đón bé chào đời an toàn

Dây rốn quấn cổ (hay tràng hoa quấn cổ) là tình trạng dây rốn của thai nhi quấn quanh cổ 01 hoặc nhiều vòng khi còn trong bụng Mẹ, thường gặp nhất trong 03 tháng cuối thai kỳ khi bé cử động nhiều. Nếu dây rốn quấn cổ lỏng thì chưa ảnh hưởng đến lượng máu từ Mẹ qua thai. Nếu dây rốn quấn cổ chặt sẽ chèn ép mạch máu và cản trở lưu thông máu gây suy thai, thậm chí là tử vong trong bụng Mẹ… Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng nguy hiểm, thực tế nhiều thai nhi bị dây rốn quấn cổ 01 vòng vẫn được sinh thường an toàn. Tỷ lệ thai nhi bị dây rốn quấn cổ là khoảng 12% đối với thai từ 24 - 26 tuần, 37% ở thai đủ tháng. Hầu hết các trường hợp dây rốn quấn cổ thường không liên quan đến mắc bệnh và tử vong chu sinh. Theo các bác sĩ, mẹ bầu bị dư ối hoặc đa ối sẽ tăng khả năng thai nhi bị dây rốn quấn cổ, nhất là trong những tháng cuối thai kỳ. Một nguyên nhân gây ra hiện tượng dây rốn quấn cổ khác đó là độ dài dây rốn. Mặc dù dây rốn dài trung bình 56cm nhưng vẫn có những bé có dây rốn dài hơn. Khi dây rốn càng dài, thai nhi càng có nguy cơ bị dây rốn quấn cổ. 

Trên thực tế lâm sàng, siêu âm Doppler có vai trò quan trọng giúp phát hiện sớm và đánh giá nguy cơ. Số vòng quấn cổ thai nhi có thể thay đổi theo tư thế, vận động của thai và diễn biến chuyển dạ, vì vậy có trường hợp trên hình ảnh siêu âm ghi nhận số vòng quấn cổ ít hơn so với thực tế khi can thiệp như ca bệnh tại Bệnh viện Sản Nhi Bắc Ninh Số 1. 

Từ ca bệnh hiếm gặp này, Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Thủy - Trưởng Khoa Sản I khuyến cáo thai phụ, nhất là trong 03 tháng cuối thai kỳ cần phải khám thai, siêu âm định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ sản khoa. Hơn nữa, cũng cần phải theo dõi cử động thai nhi hàng ngày, khi có dấu hiệu thai máy giảm, đau bụng bất thường, ra máu/ra nước âm đạo hoặc xuất hiện cơn đau chuyển dạ thì cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời. Với các trường hợp nghi ngờ dây rốn quấn cổ nhiều vòng hoặc có yếu tố nguy cơ, thai phụ cần tuân thủ chỉ định nhập viện theo dõi và can thiệp khi cần thiết. Với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, trang thiết bị hiện đại và quy trình phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa Sản - Gây mê hồi sức - Sơ sinh, Bệnh viện Sản Nhi Bắc Ninh Số 1 luôn sẵn sàng tiếp nhận, xử trí hiệu quả các ca bệnh phức tạp với mục tiêu cao nhất là bảo đảm an toàn tính mạng và sức khỏe Bà mẹ - Trẻ em. 

Hiền Chúc